Hrvatska je trenutno lider regiona po kapacitetu vjetroenergije sa 1.264 megavata (MW) instalisanih kapaciteta. Srbija bilježi rast kroz kombinaciju privat‐ nih i državnih investicija i do sada ima najveći projekat
vetroelektrane u regionu ‐ Čibuk 1. Crna Gora i Sjeverna Makedonija tek ulaze u novu fazu širenja kapaciteta, dok se BiH oslanja na partnerstva domaćih i stranih investitora, navodi se u saopštenju Ud‐
ruženja OIE Srbija.
Srbija je druga po snazi kapaciteta energije vetra u regionu, sa 13 vjetroelektrana i 824,2 MW kapaciteta, a tokom 2025. godine na mrežu je pri‐ ključeno novih 199 MW insta‐ lisanih kapaciteta, što pred‐ stavlja rast od 24 odsto u odnosu na 2024.
Najnovija analiza Udruženja OIE Srbija pokazuje da se region nalazi u fazi ubrzane energetske tranzicije uz pomoć vetroenergije, ali da tempo i obim razvoja značajno variraju od zemlje do zemlje.
Među 13 vjetroelektrana,m najveća na teritoriji Srbije jeste Čibuk 1, snage 158 mega‐ vata. Izgradila ga je kompanija Vetroelektrane Balkana DOO, uz investiciju od 270 miliona eura koju su obezbedili IFC
i EBRD. Slijede projekti poput Kovačice (104,5 MW) kompanije Electrawinds K‐Wind d.o.o, sa investicijom od 189 miliona eura finansiranom kreditima Erste banke i EBRD, kao i Alibunara (42 MW) kompanije Elicio Ali VE d.o.o, vrijednog 72 miliona eura i Malibunar snage 8 MW. Vetropark Čibuk 2, snage 154 MW, finansiran je od strane kompanija Masdar i Taaleri, uz projektno
finansiranje koje su obezbijedile banke UniCredit i Erste banka. Vrednost investicije iznosi 212 miliona eura.
Vetropark Pupin, snage 94 MW, koji se nalazi u blizini vetroparka Kovačica, vrijedan je približno 100 miliona eura. Vetropark Kostolac je prvi projekat vetroenergije koji je realizovala Elektroprivreda Srbije.
Prve izgrađene vjetroelektrane Mesihovina EP HZHB snage 50,6 MW 2018. godine, VE Jelovača 2019. godine, investicija širokobriješke kompanije Feal snage 36 MW, a potom Podveležje 2021. godine, investicija EP BiH snage 48 MW.
Najveća vjetroelektrana je Ivovik, kineska investicija snage 84 megavata, a osim nje još je u radu VE ivan Sedlo snage 25 MW. Ove dvije vjetroelektrane puištene su u rad krajem 2024. i početkom 2025. godine.
Foto: Pixabay